Kryzys płynności: 12 miliardów dolarów w DeFi czeka na zagospodarowanie, a 95% kapitału pozostaje nieaktywne
Data: 23 listopada, 2025
W świecie zdecentralizowanych finansów (DeFi) obecnie panuje paradoks: miliardy dolarów kapitału są dostępne, a jednak większość z nich pozostaje bezczynna. Nowy raport od 1inch ujawnia, że aż 83–95% płynności w głównych pulach DeFi, takich jak Uniswap czy Curve, pozostaje bezużyteczna przez większość roku. To oznacza, że ponad 12 miliardów dolarów nie generuje żadnych opłat ani zysków, mimo że technologia umożliwia zarabianie na udostępnianiu kapitału.
Bezczynny kapitał – skala problemu
Według danych przedstawionych na Devconnect w Buenos Aires, w największych pulach DeFi, w tym Uniswap v2, v3 i v4 oraz Curve, większość środków nie jest wykorzystywana do realnych transakcji. W samym Uniswap v2 tylko 0,5% płynności znajduje się w aktywnym zakresie cenowym, co oznacza, że niemal 1,8 miliarda dolarów jest całkowicie nieefektywnych. Taka sytuacja powtarza się w wielu innych protokołach, gdzie kapitał czeka w inteligentnych kontraktach, nie przynosząc żadnych korzyści.
Fragmentacja rynku – główny winowajca
Jednym z kluczowych problemów jest ogromna fragmentacja pul DeFi. W całym ekosystemie istnieje ponad siedem milionów pul, co nie tylko rozprasza kapitał, ale także utrudnia efektywne kierowanie transakcji. Im więcej pul, tym trudniej jest skupić wystarczającą ilość płynności w jednym miejscu, co prowadzi do niższych opłat dla dostawców płynności i mniejszej efektywności całego systemu.
Straty dla małych inwestorów
Najbardziej dotkliwie skutki tej sytuacji odczuwają indywidualni dostawcy płynności (LPs). Badania wskazują, że aż 50% z nich traci pieniądze z powodu tzw. impermanent loss – straty wynikającej z różnic w wartości tokenów w puli w porównaniu do ich wartości na rynku. Łączne straty płynnościowych dostawców przekroczyły już 60 milionów dolarów, a w jednym z przykładów z Uniswap v3 utracono ponad 30 milionów dolarów zysków z powodu manipulacji przez tzw. „Just-in-Time liquidity”.
Rozwiązanie: protokół Aqua od 1inch
W odpowiedzi na ten kryzys 1inch zaprezentował nowy protokół – Aqua. Jego głównym celem jest optymalizacja wykorzystania kapitału poprzez umożliwienie aplikacjom DeFi dzielenia się wspólną bazą kapitałową. Dzięki temu możliwe jest zmniejszenie fragmentacji, zwiększenie efektywności oraz wyższe zyski dla dostawców płynności. Aqua ma pozwolić na współdzielenie płynności bez utraty kontroli nad funduszami, co jest kluczowe dla bezpieczeństwa i zaufania w DeFi.
Kryzys płynności a stabilne monety (stablecoiny)
Problem bezczynnego kapitału nie dotyczy tylko pul DeFi. Według danych RebelFi, w ekosystemie stablecoinów ponad 50 miliardów dolarów pozostaje bezczynnych, co oznacza roczny koszt utraconych zysków rzędu 3,5 miliarda dolarów. Firmy i platformy płatnicze trzymają duże rezerwy w stablecoinach, które nie generują żadnych opłat, podczas gdy dostępne są protokoły DeFi oferujące stopy zwrotu na poziomie 6–9% rocznie. Możliwe, że stabilne monety i tokenizowany pieniądz mogą osiągnąć wartość 3,6 bln dolarów do 2030 roku dzięki adopcji instytucjonalnej, co może pomóc w zmniejszeniu tego bezczynnego kapitału.
Perspektywy i wyzwania
W 2025 roku kredytowanie w DeFi osiągnęło rekordowe poziomy – 41 miliardów dolarów wypłaconych pożyczek, co stanowi 66,9% całkowitego zadłużenia zabezpieczonego kryptowalutami. Jednak mimo rosnącej aktywności, fragmentacja i niska efektywność pozostają głównymi barierami dla dalszego rozwoju. Protokoły takie jak Aqua mogą odgrywać kluczową rolę w przełamaniu tego impasu, umożliwiając głębszą integrację i wyższą płynność nawet dla mniejszych projektów.
******
Obecny kryzys płynności w DeFi to nie tylko problem techniczny, ale także ekonomiczny i społeczny. Bezczynny kapitał to straty dla inwestorów, ograniczenia dla rozwoju ekosystemu i utrata zaufania. Rozwiązania takie jak Aqua mogą stać się kluczem do ożywienia rynku, ale wymagają szerokiego przyjęcia oraz dalszych innowacji. W przyszłości efektywność wykorzystania kapitału będzie decydująca dla konkurencyjności i stabilności DeFi.
